پترون- بررسی آمار صادرات در ۸ ماه نخست سال جاری نشان می‌دهد محصولات صادراتی پتروشیمی عمدتا با قیمت میانگین پایین هستند که از جمله محصولات ابتدایی و میانی زنجیره ارزش تولید هستند و از ارزش افزوده پایینی برخوردارند.

 آمارهای گمرک و گزارش سازمان توسعه تجارت از میزان محصولات صادراتی در ۸ ماه نخست سال جاری نشان می دهد که بخش پتروشیمی با صادرات ۱۰ میلیارد و ۳۳۰ میلیون دلاری، از نظر وزنی ۵۵ درصد و از نظر قیمتی ۹ درصد در مقایسه با مدت زمان مشابه سال گذشته افزایش داشته است.

این موضوع نشان می‌دهد که کاهش قیمت نفت تأثیر زیادی بر افول بهای محصولات صادراتی پتروشیمی ایران داشته است.

طبق آمار گمرک جمهوری اسلامی، میانگین قیمت هر تن محصول پتروشیمی صادر شده ایران در سال گذشته حدود ۷۹۰ دلار بوده، در حالی که در سال جاری این محصولات با ۳۰ درصد کاهش قیمت با میانگین قیمت ۵۶۰ دلار در هر تن صادر شده است.

این درحالی است که قیمت نفت نیز در ۸ ماهه امسال در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته به طور میانگین با کاهش حدود ۴۰ درصدی همراه بوده است.

هرچه میزان فرآوری یک محصول بیشتر باشد، سهم دانش فنی و نیروی کار متخصص آن در قیمت نهایی بیشتر است و از نوسان قیمت مواد اولیه تأثیرپذیری کمتری خواهد داشت. بنابراین می توان گفت محصولات صادراتی بخش پتروشیمی کشور عموما محصولاتی با ارزش افزوده پایین هستند که با فرآوری ناچیز صادر می‌شوند و عملا تفاوت چندانی با نفت خام یا گاز طبیعی ندارند و از این رو کاهش قیمت نفت و گاز در بازار جهانی تأثیر بسیار زیادی بر کاهش قیمت محصولات صادراتی بخش پتروشیمی داشته است.

برای اثبات این ادعا می‌توان به محصولات عمده صادراتی بخش پتروشیمی اشاره کرد که عمدتا محصولاتی با فرآوری کم و با ارزش افزوده پایین هستند.

در جدول زیر برخی محصولات عمده صادراتی پتروشیمی در ۸ ماه نخست سال نشان داده شده‌اند.

همان طور که از جدول بالا مشخص است محصولات صادراتی بخش پتروشیمی عمدتا محصولاتی با قیمت میانگین پایین هستند که جزء محصولات ابتدایی و میانی زنجیره ارزش تولید هستند و از ارزش افزوده پایینی برخوردارند.

بنابراین لازم است در زمینه صادرات محصولات پتروشیمی به جای دلخوش کردن به افزایش کمیت صادرات این محصولات، که تفاوت چندانی با صادرات نفت خام و گاز طبیعی ندارند، به فکر افزایش صادرات کیفی محصولات پتروشیمی از طریق افزایش ظرفیت فرآوری و تولید محصولات با ارزش افزوده باشیم، تا علاوه بر افزایش صادرات غیرنفتی، اشتغال و ارزش افزوده بیشتری نصیب کشور شود.

منبع (+)