پترون- ذی‌نفعان پتروشیمی‌های گازی که از موافقت زنگنه با تداوم رانت خوراک گاز ارزان ناامید شده‌اند، اخیرا تلاش کردند از طریق مذاکره و اعمال فشار بر جهانگیری به هدف خود دست پیدا کنند.

پایگاه اطلاع رسانی دولت اعلام کرد: «فرمول پیشنهادی وزارت نفت برای تعیین قیمت فروش گاز طبیعی به عنوان خوراک واحدهای پتروشیمی از سوی معاون اول رییس جمهور مورد موافقت قرار گرفت و ابلاغ شد». در متن این خبر هیچ اطلاعاتی درباره جزئیات این فرمول نبود و فقط به این موضوع اشاره شده بود که «به دلیل اهمیت موضوع، وزارت نفت هماهنگی های لازم را با وزارت امور اقتصادی و دارایی و سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور به عمل آورده است و فرمول پیشنهادی به امضاء وزیر امور اقتصادی و دارایی و رییس سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور نیز رسیده است».

حال همه منتظر هستند تا در روزهای آتی جزئیات این فرمول از سوی وزارت نفت اعلام شود، اما تا قبل از شفاف سازی این موضوع می توان با نگاهی به روند اتفاقات مرتبط با خوراک گاز پتروشیمی ها در هفته های اخیر، تا حدودی وضعیت آتی قیمت این خوراک را پیش بینی کرد.

چند هفته قبل (۱ دی ماه)، بیژن زنگنه، وزیر نفت در جمع اعضای اتاق بازرگانی تهران صریحا اعلام کرد که زیر فشار کاهش قیمت خوراک گاز واحدهای پتروشیمی کوتاه نخواهد آمد.

زنگنه با تاکید بر این‌که من مسوول توسعه صنعت پتروشیمی هستم، اما مسوول سود ۳۵ تا ۴۰ درصدی شرکت‌های پتروشیمی نیستم، گفت: «دایم می‌گویند و تکرار می‌کنند که نرخ خوراک را پایین بیاورید، نرخ خوراک را پایین بیاورید، با این کار سود عده‌ای تامین می‌شود، اما منافع ملی به خطر می‌افتد. نگاه من به منافع درازمدت کشور است».

همچنین تاکید زنگنه بر این موضوع که «قیمت گاز ما با هزینه‌های حفاری، شیرین‌سازی و بهره‌برداری در یک متر مکعب گاز، حتی با کنار گذاشتن قیمت ذاتی بین ۱۲ تا ۱۵ سنت در می‌آید، اگر ما نرخی پایین‌تر از این نرخ را برای خوراک تعیین کنیم تبدیل به «سوبسید» می‌شود که درست نیست و عملی نخواهد بود» نشان داد که وزیر نفت تمایلی به کاهش قیمت فعلی خوراک گاز (۱۳ سنت) ندارد.

البته زنگنه به این موضوع هم اشاره کرد که پیشنهاد خود درباره قیمت خوراک گاز را به معاون اول رئیس جمهور داده و منتظر اعلام نظر ایشان است.

هرچند خصولتی ها و حامیان دولتی کاهش نرخ خوراک پتروشیمی ها مانند سازمان بورس در مقابل سخنان صریح زنگنه سکوت کردند و هیچ پاسخ شفافی ندادند، اما از چند روز بعد از این جلسه، خطی خبری توسط آنها در رسانه ها مطرح شد که در جلسه ای در اوایل دیماه امسال و با تایید معاون اول رئیس جمهور، قیمت خوراک گاز پتروشیمی‌های کمتر از ۱۰ سنت تعیین شده است و ظرف چند روز آینده رسما اعلام خواهد شد.

پذیرش این اخبار با توجه به مقاومت زنگنه در برابر فشارهای ذینفعان پتروشیمی‌های گازی کشور درباره کاهش قیمت خوراک گاز مشکل بود.

بنابراین مشخص شد که این افراد و گروه‌ها برای دور زدن زنگنه، سراغ تنها راه چاره خود یعنی مذاکره و اعمال فشار بر جهانگیری رفته اند.

اخبار منتشر شده توسط برخی سایت های بورسی نشان می دهد که فشار زیادی توسط حامیان خوراک گاز ارزان به معاون اول رئیس جمهور در هفته های اخیر وارد شده است. این فشارها به گونه ای بوده است که زنگنه مجبور به نامه‌نگاری مجدد به جهانگیری در دفاع از قیمت و فرمول پیشنهادی وزارت نفت درباره خوراک شده است، تا ایشان بتواند در برابر فضاسازی ذینفعان این صنعت مقاومت کرده و عقب نشینی نکنند.

البته ذینفعان پتروشیمی های گازی برای شکستن مقاومت زنگنه و جهانگیری اقدام به اعلام قطعی شدن قیمتهای کمتر از ۱۰ سنتی در دولت در فضای رسانه ای کردند تا فضای مثبتی برای رشد شاخص بورس ایجاد شود و جهانگیری مجبور به پذیرش وضعیت مطلوب آنها شود.

اقداماتی که چندان هم در بهبود شاخص بورس در روزهای اخیر بی تاثیر نبود و هزینه‌های حمایت معاون اول رئیس جمهور از دیدگاه وزیر نفت در زمینه تعیین قیمت خوراک گاز را افزایش داد.

حال باید منتظر اعلام جزئیات فرمول ابلاغی توسط جهانگیری ماند تا بتوان قضاوت کرد آیا بالاخره جهانگیری به بهانه بهبود موقت شاخص بورس، در مقابل فشار ذینفعان پتروشیمی های گازی برای ارزان فروشی خوراک گاز که توسعه نامتوازن صنعت پتروشیمی را به همراه دارد، کوتاه آمده است و تغییرات مهمی در فرمول پیشنهادی وزارت نفت ایجاد کرده است؟

یا همانطور که در متن خبر پایگاه اطلاع رسانی دولت آمده است، همان فرمول پیشنهادی وزارت نفت به تصویب معاون اول رئیس جمهور رسیده و نهایتا ابلاغ شده است، فرمولی که خروجی آن برای شرایط فعلی، کمتر از قیمت فعلی (۱۳ سنت) نخواهد بود؟

منبع (+)